دادگاه تجدید نظر یکی از ارکان مهم نظام قضایی جمهوری اسلامی ایران است. در استان فارس، این دادگاه نقش حیاتی در رسیدگی به اعتراضات نسبت به آرای صادره از دادگاههای بدوی دارد. دادگاه تجدید نظر استان فارس در شهر شیراز واقع شده و سالانه به هزاران پرونده رسیدگی میکند.
شماره تماس و اطلاعات ارتباطی
شماره تماس دادگاه تجدید نظر استان فارس (شیراز): 071-32222202
آدرس: شیراز، بلوار عدالت، جنب دادگستری کل استان فارس، ساختمان دادگاههای تجدید نظر
ساعات کاری: شنبه تا چهارشنبه از 8 صبح تا 2 بعدازظهر
ساختار دادگاه تجدید نظر
دادگاههای تجدید نظر به عنوان مرحله دوم از رسیدگی قضایی شناخته میشوند. این دادگاهها وظیفه بررسی مجدد پروندههایی را دارند که در آنها یکی از طرفین به رأی صادره از دادگاه بدوی اعتراض دارد…
صلاحیت دادگاه تجدید نظر استان فارس
دادگاههای تجدید نظر استان، طبق قانون آیین دادرسی مدنی و کیفری، وظیفه بررسی دوباره پروندههایی را دارند که در مرحله بدوی (ابتدایی) رأی صادر شده و یکی از طرفین نسبت به آن رأی اعتراض دارد. صلاحیت این دادگاه در امور حقوقی، کیفری، خانوادگی، و برخی دعاوی خاص مانند تجاری و اداری تعریف شده است. در استان فارس، این وظیفه به عهده شعب مختلف دادگاه تجدید نظر در شهر شیراز است.
روند ثبت تجدید نظرخواهی
برای اعتراض به رأی دادگاه بدوی، فرد معترض باید ظرف مهلت قانونی (معمولاً ۲۰ روز در امور حقوقی برای اشخاص مقیم ایران، و ۲ ماه برای مقیمان خارج از کشور) نسبت به ثبت درخواست تجدید نظر اقدام کند. این درخواست باید در دفاتر خدمات الکترونیک قضایی ثبت و به همراه مدارک لازم ارسال شود.
مدارک مورد نیاز برای ثبت تجدید نظر
- تصویر کامل رأی بدوی
- لایحه تجدید نظرخواهی (شرح دلایل اعتراض)
- مدارک شناسایی طرفین
- وکالتنامه در صورت استفاده از وکیل
- پرداخت هزینه دادرسی مرحله تجدید نظر
علل قابل قبول برای تجدید نظرخواهی
اعتراض به رأی دادگاه بدوی باید مبتنی بر دلایل قانونی باشد. برخی از علل معمول برای طرح تجدید نظر شامل موارد زیر است:
- نقض صریح قانون در رأی صادره
- عدم توجه دادگاه بدوی به ادله یا مستندات ارائهشده
- تناقض میان رأی صادره و مفاد پرونده
- عدم رعایت اصول دادرسی عادلانه
ساختار شعب دادگاه تجدید نظر در شیراز
در شیراز، چندین شعبه دادگاه تجدید نظر مستقر است که هر کدام با صلاحیت خاصی به پروندهها رسیدگی میکنند. هر شعبه دارای یک رئیس و یک مستشار (یا دو مستشار) است. تصمیمات دادگاههای تجدید نظر معمولاً نهایی بوده و تنها در موارد خاص (مانند نقض بینالمللی یا رسیدگی در دیوان عالی کشور) قابل فرجامخواهی هستند.
نحوه رسیدگی در دادگاه تجدید نظر
دادگاه تجدید نظر در بسیاری از پروندهها، صرفاً بر اساس محتویات پرونده و بدون جلسه حضوری رأی صادر میکند. اما در موارد ضروری، ممکن است جلساتی با حضور طرفین و وکلا تشکیل شود. رسیدگی در این مرحله عمدتاً ماهیتی است (بررسی دلایل ماهوی رأی بدوی) ولی در برخی موارد نیز میتواند شکلی باشد.
مثالی از رسیدگی تجدید نظر
فرض کنید در دعوای حقوقی، رأی بدوی صادر شده مبنی بر الزام خوانده به پرداخت مبلغی به خواهان. اگر خوانده به رأی اعتراض داشته باشد، میتواند با ارائه دلایلی مانند اشتباه در محاسبات، عدم استناد به مدارک بانکی، یا تضاد میان شهادت شهود و رأی صادره، از دادگاه تجدید نظر تقاضای بررسی دوباره کند. دادگاه در صورتی که اعتراض را وارد بداند، رأی بدوی را نقض و رأی جدید صادر میکند.
زمانبندی رسیدگی
مدت زمان رسیدگی در دادگاه تجدید نظر بسته به حجم کاری شعب و نوع پرونده متغیر است. به طور میانگین، بررسی پروندهها در شیراز بین ۲ تا ۶ ماه زمان میبرد. با توسعه سامانههای هوشمند قضایی، این روند در سالهای اخیر تسریع شده است.
نقش وکیل در دادگاه تجدید نظر
حضور وکیل در مرحله تجدید نظر میتواند تأثیر قابلتوجهی در نتیجه پرونده داشته باشد. وکلا با تسلط بر اصول آیین دادرسی و توانایی در تنظیم لایحههای مستدل، میتوانند دلایل اعتراض را به شکل دقیق و حقوقی به دادگاه ارائه کنند.
فرجامخواهی پس از تجدید نظر
برخی آرای صادره از دادگاه تجدید نظر نیز قابل اعتراض در دیوان عالی کشور هستند. این موارد محدود به دعاوی خاص (مانند امور کیفری با مجازاتهای سنگین یا دعاوی خانوادگی مهم) است. در این مرحله، دیوان عالی صرفاً به بررسی شکلی رأی میپردازد.
نقش سامانه عدل ایران در تجدید نظرخواهی
در سالهای اخیر، با توسعه سامانه عدل ایران، ثبت و پیگیری پروندههای تجدید نظر به صورت اینترنتی انجام میشود. متقاضیان میتوانند با ورود به سامانه adliran.ir از وضعیت پرونده خود آگاه شوند، مدارک بارگذاری کنند و اطلاعرسانیها را دریافت نمایند.
پرسشهای متداول درباره دادگاه تجدید نظر شیراز
- آیا رأی تجدید نظر نهایی است؟
- بله، مگر در موارد خاصی که قانون اجازه فرجامخواهی داده باشد.
- اگر مهلت تجدید نظر از دست برود، چه میشود؟
- در این صورت رأی بدوی قطعی تلقی میشود، مگر اینکه دلایل موجه برای تأخیر اثبات شود (مانند عذر قانونی یا قوه قاهره).
- شماره دادگاه تجدید نظر شیراز چیست؟
- تلفن تماس با دادگاه تجدید نظر استان فارس: 071-32222202
نتیجهگیری
دادگاه تجدید نظر شیراز به عنوان یکی از نهادهای مهم قوه قضاییه، نقش مؤثری در تضمین عدالت قضایی دارد. این دادگاه با بررسی دقیق پروندههای تجدید نظر، امکان اصلاح رأیهای ناعادلانه را فراهم میآورد. شهروندان باید آگاهی کافی از روند اعتراض به آرای قضایی و مهلتهای قانونی داشته باشند تا از حقوق خود به درستی دفاع کنند.

